Panduan Reyhan Esans · 12 Julai 2026 · 7 minit bacaan

Sejarah Kaabah: Dari Pembinaan Hingga Kini

Kaabah adalah bangunan paling suci dalam Islam, menjadi arah kiblat solat lebih 1.8 bilion umat Islam di seluruh dunia. Terletak di tengah-tengah Masjidil Haram di kota Makkah, sejarah Kaabah membentang jauh sebelum kelahiran Islam itu sendiri. Dalam artikel ini kita telusuri perjalanan Kaabah dari pembinaan hinggalah kedudukannya hari ini.

Asal Usul Pembinaan Kaabah

Menurut Al-Quran, Kaabah dibina semula oleh Nabi Ibrahim a.s. bersama puteranya Nabi Ismail a.s. atas perintah Allah SWT, sebagai rumah ibadah pertama yang didirikan untuk manusia menyembah Allah Yang Esa. Firman Allah dalam Surah Al-Baqarah menceritakan bagaimana kedua-dua nabi ini meninggikan dasar-dasar Baitullah sambil berdoa agar amal mereka diterima.

Sebahagian riwayat turut menyebut bahawa asas Kaabah telah wujud sejak zaman Nabi Adam a.s., dan Nabi Ibrahim a.s. hanya membina semula struktur yang telah runtuh. Walau bagaimanapun, peristiwa yang paling dikenali dan disebut secara jelas dalam Al-Quran ialah pembinaan oleh Nabi Ibrahim dan Nabi Ismail.

Hajar Aswad: Batu Hitam yang Istimewa

Hajar Aswad ialah batu hitam yang terletak di penjuru timur Kaabah, menjadi tanda permulaan dan penghujung setiap pusingan tawaf. Batu ini dipercayai berasal dari syurga dan mempunyai kedudukan istimewa dalam sejarah Kaabah. Rasulullah SAW sendiri pernah mencium batu ini semasa tawaf, satu sunnah yang diikuti oleh jemaah haji dan umrah sehingga kini apabila keadaan mengizinkan.

Kaabah Sebagai Kiblat Umat Islam

Pada awal dakwah Islam di Madinah, umat Islam solat menghadap ke arah Baitulmaqdis di Jerusalem. Selepas beberapa waktu, turunlah wahyu yang memerintahkan Rasulullah SAW dan umat Islam mengalihkan arah solat ke Kaabah di Makkah. Peristiwa ini dikenali sebagai peristiwa perpindahan kiblat, dan sejak itu Kaabah kekal menjadi arah solat tetap umat Islam di seluruh dunia.

Kelambu Kaabah (Kiswah)

Kiswah ialah kain hitam bersulam benang emas yang menutupi seluruh permukaan Kaabah. Tradisi menutup Kaabah dengan kelambu telah wujud sejak zaman sebelum Islam lagi, dan diteruskan sepanjang sejarah Islam. Setiap tahun ketika musim haji, kiswah lama ditukar dengan yang baharu sebagai sebahagian daripada penjagaan dan penghormatan terhadap Baitullah.

Kaabah dalam Ibadah Haji dan Umrah

Kaabah menjadi pusat pelaksanaan tawaf, iaitu mengelilingi Kaabah sebanyak tujuh pusingan, satu rukun penting dalam ibadah haji dan umrah. Setiap tahun, jutaan jemaah dari seluruh dunia berhimpun di Masjidil Haram untuk melaksanakan ibadah ini, menjadikan Kaabah simbol perpaduan umat Islam yang merentasi bangsa dan negara.

Bagi ramai jemaah, persiapan menuju Baitullah turut merangkumi penyediaan keperluan haji dan umrah seperti ihram yang selesa dan haruman yang sesuai untuk ibadah, kerana memakai haruman semasa ihram mempunyai adab dan panduan tersendiri mengikut mazhab masing-masing.

Soalan Lazim

Siapa yang membina Kaabah?

Menurut Al-Quran, Kaabah dibina semula oleh Nabi Ibrahim a.s. bersama puteranya Nabi Ismail a.s. atas perintah Allah, sebagai rumah ibadah pertama untuk manusia.

Apakah Hajar Aswad?

Hajar Aswad ialah batu hitam yang terletak di penjuru timur Kaabah, dipercayai berasal dari syurga dan menjadi tanda permulaan tawaf mengelilingi Kaabah.

Kenapa Kaabah menjadi kiblat umat Islam?

Kaabah menjadi kiblat selepas turunnya wahyu yang memerintahkan Rasulullah SAW dan umat Islam mengalihkan arah solat daripada Baitulmaqdis ke Kaabah di Makkah.

Apakah kelambu Kaabah (Kiswah)?

Kiswah ialah kain hitam bersulam emas yang menutupi Kaabah, ditukar setiap tahun ketika musim haji sebagai sebahagian daripada tradisi penjagaan Baitullah.

← Kembali ke semua artikel blog